Natuurlijk Veranderen is een aanpak die zich richt op het veranderpotentieel dat in ieder mens een aangeboren kwaliteit is. Met deze kwaliteit zorgen we ervoor dat we ons snel aan kunnen passen aan onze omgeving. Dit leert ons om op het juiste moment de goede dingen goed te doen en te blijven doen. Veranderen is een continu proces van leren, experimenteren, loslaten & toepassen. Zo hebben we als mens onder andere leren lopen en praten.

Ook in ons professionele leven is veranderen een continu proces. De zakelijke omgeving waar we ons in vinden heeft continu met verandering te maken. Bekende veranderaanpakken vandaag zijn o.a. Agile, Scrum, Lean, Kanban, Obeya, SAFe & ADKAR. Deze aanpakken leggen voornamelijk de focus op het proces van veranderen.

Natuurlijk Veranderen onderscheidt zich op 5 punten door:

1. de focus te leggen op omgeving waar verandering nodig is
2. meteen praktisch toepasbaar te zijn
3. aan te sluiten bij wat de omgeving nodig heeft
4. maatwerk te leveren en weg te blijven van dogmatiek
5. toepasbaar te zijn voor elke organisatie, elk team, elk individu en elke verandering

Deze aanpak helpt organisaties, teams & individuen te veranderen op een manier die authentiek, duurzaam en menselijk is. Zonder te forceren, zonder kunstmatige programma’s, juist door aan te sluiten bij wat al aanwezig is ontstaat dat wat nodig is om verandering te realiseren.

Het unieke karakter van deze aanpak is dat het zich baseert op filosofische principes.

Natuurlijk Veranderen betekent dat organisaties, teams & individuen zich ontwikkelen door te bouwen op eigen unieke (systemische) karakteristieken,
bewust richting kiezen, spanningen benutten,
stap voor stap groeien en continu reflecteren op een tempo wat past bij de omgeving.

De 5 Elementen van Natuurlijk Veranderen

De aanpak zelf bestaat uit 5 elementen die nauw met elkaar verbonden zijn, elkaar onderling versterken en kunnen los van elkaar gebruikt worden. Het element ‘Ontdekken’ is bij elke nieuwe verandering het vertrekpunt.

---

1. Ontdekken

Ontdek de natuurlijke aard van het systeem

Voordat een veranderproces op een natuurlijke manier succesvol wordt is het van essentieel belang om eerst het unieke karakter van het systeem helder te krijgen. Het gaat hier om o.a. gedrag, ritmes & patronen te identificeren. Dit levert noodzakelijk informatie op om de verandering aan te laten sluiten bij de omgeving. Het vertelt is over hoe het systeem met verandering omgaat.

Wat het doet

• Brengt de bestaande kracht, identiteit, waarden en natuurlijke neigingen van het individu, team of de organisatie in kaart.
• Benoemt wat “vanzelf” gaat: gedrag, ritmes, patronen, talenten, reflexen.
• Gebruikt dit als grondstof in plaats van weerstand

Waarom dit werkt

• Bouwt door op wat al leeft, in plaats van te vechten tegen wat er is.
• Voorkomt dat verandering voelt als een aanval op identiteit.

Filosofische basis

• Aristoteles – Physis: alles heeft een innerlijk beginsel van groei.

terug naar boven

---

2. Bewust koers bepalen

Maak een bewuste keuze voor richting en betekenis

Wanneer je weet wat het systeem uniek maakt is er ruimte om bewust aan de verandering te werken. Door vanuit verbinding samen met de verandering bezig te zijn faciliteert dit als de eerste successen in de gewenste transformatie. Bepalende factor hier is de samenwerking vanuit eigenaarschap. Wanneer richting & keuze zijn bepaalt kan dit direct worden toegepast. 

Wat het doet

• Formuleert samen waarom verandering nodig is en naar welke toekomst er gewerkt wordt.
• Laat teams zelf betekenis geven aan de verandering.
• Maakt de richting & keuze expliciet: waarom nu, waarom dit, waarom wij.

Waarom dit werkt

• Mensen bewegen wanneer ze begrijpen en voelen waarom iets ertoe doet.
• Eigenaarschap ontstaat door keuze, niet door opdracht.

Filosofische basis

• Sartre – Vrijheid: de mens schept zichzelf door keuzes.

terug naar boven

---

3. Spanning als katalysator

Voer de dialoog tussen natuur en noodzaak

Het bepalen van richting & het maken van keuzes resulteert in ander gedrag. Dit andere gedrag levert soms spanning op. Deze spanning is een indicator dat het veranderproces in gang is gezet. Het is iets wat vraagt om verder te analyseren zodat het als versneller van de verandering kan worden gebruikt. Essentieel hierbij is dat de spanning als positief element omarmt wordt mits het risico acceptabel is. Juist daar waar een tegenstelling ontstaat is ruimte voor ontwikkeling.

Wat het Doet

• Onderzoekt spanningen: stabiliteit vs. wendbaarheid, controle vs. autonomie, zekerheid vs. innovatie.
• Gebruikt spanning als motor van ontwikkeling in plaats blokkade
• Zoekt de synthese: wat blijft, wat verandert, wat ontstaat?

Waarom dit werkt

• Teams voelen zich gezien in hun natuurlijke neigingen én in de veranderopgave.
• Je voorkomt polarisatie en creëert richting.

Filosofische basis

• Hegel – Dialectiek: ontwikkeling ontstaat uit het samengaan van tegenstellingen.

terug naar boven

---

4. Veranderen

Laat verandering organisch ontstaan

Verandering kan enkel ontstaan vanuit een veilige omgeving waar ruimte voor experimenteren is. Ander gedrag aanleren gaat met vallen & opstaan. Vergelijk het maar met leren fietsen, ook dat gaat zelden in een keer goed. Het is daarom essentieel dat er in kleine stappen gewerkt wordt aan het realiseren van verandering. Deze stappen zijn het meest succesvol als ze aansluiten bij het tempo van het systeem, ze doorbouwen op succes en leren van fouten.

Wat het doet

• Werkt in kleine stappen, pilots, iteraties.
• Experimenteert binnen veilige kaders.
• Bouwt voort op successen en leer van mislukkingen zonder schuld.

Waarom dit werkt

• Verandering voelt niet als breuk, maar als evolutie.
• Het systeem past zich aan in een tempo dat past bij zijn aard.

Filosofische basis

• Stoïcijnen – Handelen in overeenstemming met je aard.

terug naar boven

---

5. Groei door reflectie

Reflecteer en integreer continu

Om verandering op lange termijn duurzaam te realiseren is reflecteren een cruciaal element in het veranderproces. Dit element is een ritueel wat op individueel, team & organisatieniveau een terugkerend facet van het systeem hoort te zijn. Het leert in elke context wat wel en niet werkt. Dat wat werkt is de basis om op verder te bouwen, dat wat niet werkt kan worden los gelaten. Juist het loslaten betekent dat er ruimte ontstaat om te groeien. Door te reflecteren wordt op een gebalanceerde manier het bestaande gedrag, ritmes & patronen vervangen door het nieuwe.

Wat het doet

• Evalueer regelmatig: voelt de verandering authentiek, passend, duurzaam?
• Versterk wat werkt, laat los wat niet past.
• Maak van reflectie een terugkerend ritueel, geen incident.

Waarom dit werkt

• Borgt dat verandering niet tijdelijk is, maar onderdeel wordt van de cultuur.
• Voorkomt terugval en versterkt identiteit.

Filosofisch kader

• Aristoteles – deugd als middenweg: balans tussen uitersten leidt tot excellentie.

terug naar boven

Nieuwsgierig naar wat deze aanpak voor jouw kan betekenen?

Ik hoor graag van je